Bobry zalewają pola, urzędnicy czekają na zgodę. Rolnicy też

Bobrowe tamy na rzece Granicznej doprowadziły do zalewania łąk i gruntów rolnych w gminie Dębnica Kaszubska. Radna Wioleta Jabłońska zaalarmowała, że rolnicy ponoszą straty, a dotychczasowe interwencje nie przyniosły trwałych efektów. Wody Polskie dwukrotnie bezskutecznie starały się o zgodę na rozbiórkę tam. Z odpowiedzi gminy wynikało, że kolejna próba miała nastąpić dopiero w 2027 roku.

Bobry nie przejmują się urzędowymi procedurami i konsekwentnie realizują swoje inwestycje hydrotechniczne. Problem w tym, że ich działalność powoduje spiętrzanie wody na rzece Granicznej i zalewanie przylegających do niej gruntów rolniczych. Szczególnie odczuwają to gospodarze z okolic Żarkowa w gminie Dębnica Kaszubska.

Z ustaleń Wód Polskich wynika, że tamy bobrowe występują na około 10-kilometrowym odcinku rzeki. W przeszłości podejmowano działania polegające na usuwaniu zatorów, jednak ich efekty nie utrzymywały się długo. Bobry szybko wracały do swojej działalności, a problem powracał.

::event{"type":"horizontal","item":"470"}

ROLNICY ALARMUJĄ. ŁĄKI STAJĄ SIĘ NIEPRZYDATNE

Sprawą zajęła się radna gminy Dębnica Kaszubska Wioleta Jabłońska, która wystąpiła z interpelacją dotyczącą zalewania gruntów i konieczności podjęcia skuteczniejszych działań.

- W wyniku powstawania tam dochodzi do nadmiernego zalewania łąk, które w konsekwencji stają się okresowo nieprzydatne do użytkowania rolniczego. Sytuacja ta powoduje wymierne straty dla rolników, a jednocześnie może utrudniać im prawidłowe użytkowanie gruntów oraz realizację obowiązków związanych z ich utrzymaniem - wskazuje radna Wioleta Jabłońska w interpelacji.

Jak podkreśla, nie jest to nowy problem. Mieszkańcy zgłaszali go już wcześniej, jednak podejmowane działania nie przynosiły oczekiwanych rezultatów.

- Problem był już wcześniej zgłaszany i podejmowane były działania w tym zakresie, jednak zgodnie z informacjami przekazanymi przez mieszkańców, interwencje miały charakter jednorazowy. Tymczasem problem ma charakter nawracający i wymaga systematycznego monitorowania oraz, w razie potrzeby, podejmowania odpowiednich działań przez właściwe organy - zaznacza radna.

Jabłońska zwróciła się również o wypracowanie stałego sposobu reagowania na kolejne przypadki spiętrzania wody. Jej zdaniem konieczne jest uwzględnienie interesów mieszkańców i rolników, których grunty są bezpośrednio dotknięte skutkami działalności bobrów.

7 października przeprowadzono wizję terenową z udziałem rolników z Żarkowa. W jej trakcie wskazano miejsca występowania tam powodujących spiętrzanie wody.

DWIE PRÓBY BEZ SKUTKU. KOLEJNA DOPIERO W 2027 ROKU

Z odpowiedzi udzielonej przez wójt gminy Dębnica Kaszubska Iwonę Warkocką wynika, że problem jest znany zarówno samorządowi, jak i Wodom Polskim. Jego rozwiązanie okazuje się jednak znacznie trudniejsze, niż mogłoby się wydawać.

Największą przeszkodą są formalności związane z ochroną przyrody. Aby rozebrać bobrowe tamy, Wody Polskie muszą wcześniej uzyskać zgodę Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku.

Zarząd Zlewni w Gdańsku dwukrotnie występował o takie zezwolenie w 2025 roku. Obie próby zakończyły się niepowodzeniem.

W odpowiedzi na interpelację wójt Iwona Warkocka przekazała, że Wody Polskie zamierzają ponowić starania o zgodę na początku 2027 roku.

Nie oznacza to jednak, że właśnie wtedy tamy zostaną rozebrane. To dopiero zapowiadany termin ponownego wystąpienia o zezwolenie. Na razie nie wiadomo, czy kolejna próba zakończy się powodzeniem.

Tymczasem bobry na decyzje urzędników nie czekają. Ich działalność trwa, a rolnicy nadal muszą liczyć się z ryzykiem zalewania gruntów.

PRACE SĄ ZAPLANOWANE, ALE NIE MOŻNA ICH WYKONAĆ

Wody Polskie zapewniają, że sytuacja na Granicznej jest monitorowana. Stan rzeki, między innymi w okolicach Żarkowa, kontroluje strażnik melioracyjny.

W odpowiedzi przekazanej przez gminę znalazło się również wyjaśnienie dotyczące planowanych prac utrzymaniowych. Zostały one uwzględnione w planie na lata 2025–2028, ale ich realizacja napotyka przeszkody.

Przede wszystkim bez wcześniejszego usunięcia tam bobrowych nie można przeprowadzić zaplanowanych prac konserwacyjnych. Dodatkowo ich zakres będzie zależał od wysokości przyznanych środków finansowych.

Wody Polskie informują, że w poprzednich latach prowadziły doraźne działania polegające na usuwaniu zatorów. Jednak ze względu na intensywną działalność bobrów rezultaty tych interwencji nie były trwałe.

Przeprowadzono również prace konserwacyjne na odcinku od Łabiszewa do Borzęcina, obejmujące usuwanie roślin zakorzenionych w dnie rzeki oraz wykaszanie roślinności na skarpach i poboczach.

GMINA: TO NIE NASZE KOMPETENCJE

Radna Wioleta Jabłońska chciała również wiedzieć, czy gmina może wspólnie z odpowiednimi instytucjami wypracować stały sposób reagowania na powtarzające się podtopienia.

Odpowiedź wójt Iwony Warkockiej jest jednoznaczna.

- Wypracowanie stałego sposobu reagowania na powtarzający się problem spiętrzania wody na rzece Granicznej nie należy do kompetencji Gminy - wyjaśnia wójt Iwona Warkocka.

Jak wskazuje, rzeka Graniczna należy do śródlądowych wód powierzchniowych płynących, a prawa właścicielskie w stosunku do niej wykonują Wody Polskie. To właśnie ta instytucja odpowiada za gospodarowanie wodami i podejmowanie odpowiednich działań.

Samorząd dwukrotnie zwracał się do Nadzoru Wodnego w Słupsku. Pierwsze wystąpienie skierowano w październiku 2025 roku, kolejne w październiku 2026 roku.

- Monitoring wskazywanego odcinka rzeki Granicznej jest prowadzony przez właściwy podmiot odpowiedzialny za gospodarkę wodną, tj. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie - informuje wójt Dębnicy Kaszubskiej.

ROLNICY CZEKAJĄ, BOBRY PRACUJĄ DALEJ

Na razie nie ma konkretnego terminu, w którym problem zostanie rozwiązany. Zapowiadana na początek 2027 roku kolejna próba uzyskania zgody nie gwarantuje usunięcia tam, a tym bardziej zakończenia powtarzających się podtopień.

Sytuacja pokazuje, jak trudno pogodzić ochronę bobrów z interesami rolników, którzy chcą normalnie korzystać ze swoich gruntów. Z jednej strony obowiązują przepisy dotyczące ochrony przyrody, z drugiej mieszkańcy wskazują na straty i potrzebę skutecznej interwencji.

Na razie mieszkańcy muszą więc czekać na rozstrzygnięcia odpowiedzialnych instytucji. Bobry natomiast żadnego przestoju w budowie nie zapowiedziały.

Źródła: interpelacja radnej Wiolety Jabłońskiej z 1 października 2026 r. oraz odpowiedź wójt gminy Dębnica Kaszubska Iwony Warkockiej z 15 października 2026 r., znak RAO.0003.14.2026.NŚ.